اسید نیتریک مرک
اسید نیتریک مرک (HNO3) که به نام آکوا فورتیس و روح نیتر نیز شناخته میشود، یک اسید معدنی بسیار خورنده است. اسید نیتریک مایع بیرنگ، دودزا و بسیار خورنده میباشد که یک معرف معمول آزمایشگاهی و یک ماده صنعتی مهم است. این ماده سمّی است و میتواند باعث سوختگی شدید شود. ماده فوق یک ترکیب خالص بیرنگ است، اما نمونههای قدیمیتر به دلیل تجزیه به اکسیدهای نیتروژن و آب، رنگ زردی پیدا میکنند. بیشتر اسید نیتریک موجود در بازار دارای غلظت 68% در آب میباشد. هنگامی که این محلول حاوی بیش از 86٪ HNO3 باشد، به آن اسید نیتریک دود گفته میشود. با توجه به مقدار دی اکسید نیتروژن موجود، اسید نیتریک دوددار بیشتر به عنوان اسید نیتریک دوددار قرمز در غلظتهای بالاتر از 86٪، و یا اسید نیتریک دوددار سفید در غلظتهای بالاتر از 95٪ مشخص میشود.
کاربرد اسید نیتریک
اسید نیتریک مرک معرف اولیهای است که برای نیتراسیون استفاده میشود. نیتراسیون به افزودن یک گروه نیترو، معمولاً به یک مولکول آلی گفته میشود. برخی از ترکیبات نیترو حاصل، مواد منفجره حساس به شوک و حرارت میباشند که در مهمات و تخریب کاربرد دارند. برخی دیگر از این ترکیبات پایدارتر بوده و به عنوان رنگدانه در جوهرها و رنگها استفاده میشوند. اسید نیتریک نیز معمولاً به عنوان یک عامل اکسید کننده قوی کاربرد دارد.
اسید نیتریک در تولید نیترات آمونیوم و نیترات آمونیوم کلسیم استفاده میشود که به عنوان کود کاربرد دارند. نیترات آمونیوم همچنین در ساخت نیترات آمونیوم اوره (UAN) مورد استفاده در فرمولاسیون کودها و همچنین به عنوان مواد منفجره به کار میرود. اسید نیتریک در تولید نیترات پتاسیم و ماده افزودنی و رنگدهنده برای گوشت شور در طول فرآیند تولید غذاهای کنسرو شده استفاده میشود.
اسید نیتریک در صنعت پلاستیک، در صنایع شیمیایی برای تولید رنگ، در صنایع غذایی برای تمیز کردن ابزارها و دستگاههای فولاد ضد زنگ و در باغبانی برای اسیدی کردن بستر کاربرد دارد.
ویژگی اسید نیتریک مرک
این ماده دارای ظاهری مایع است و به نامهای دیگری مانند نیترات هیدروژن نیز شناخته میشود. غلظت محلول اسیدنیتریک در آب 55% بوده و با حجم 1 لیتر در دسترس است.
